Market maker (piyasa yapıcı) broker nedir?
Market maker ve dealing masası modeline eğitici bir bakış: nasıl çalıştığı, ECN/STP ile farkları, A-Book ve B-Book ile ilişkisi ve işlem gerçekleştirmede likiditenin rolü.
- Eğitici makale
- ~10 dakikalık okuma
- BrokerLauncher içerik ekibi
- Market Maker · Dealing Desk
- STP · Straight-Through Processing
- ECN · Electronic Communication Network
- Hybrid · A-Book / B-Book birleşimi
Hiçbir emir gerçekleştirme modeli mutlak anlamda "en iyisi" değildir; kalite, brokerin altyapısına ve emir gerçekleştirme politikasına bağlıdır.
Market maker broker, forex sektöründeki klasik emir gerçekleştirme modellerinden biridir; burada broker, müşterinin emrinde bizzat karşı taraf (counterparty) konumuna geçer ve fiyatlamayı dahili olarak yönetir. Bu model çoğu zaman dealing masası ve internalization kavramlarıyla ilişkilendirilir.
Bu makale; market makerların yapısını, ECN/STP ile farklarını, A-Book ve B-Book ile ilişkisini, avantaj ve dezavantajlarını ve likiditenin rolünü eğitici bir şekilde ele alır.
Bu makale yalnızca forex broker emir gerçekleştirme modelleri üzerine eğitici bir içerik olarak hazırlanmıştır ve işlem tavsiyesi ya da herhangi bir broker hakkında kesin bir yargı olarak değerlendirilmemelidir.

Market maker broker nedir?
Market maker, işlemde karşı taraf rolünü üstlenen bir brokerdir; yani her emri dış piyasaya yönlendirmek yerine kendi bid ve ask fiyatlarını verir ve emirleri dahili bir yapıda yönetir. Bu modelde broker, ana gelir kaynağı olarak spread kazanır ve risk politikasına bağlı olarak exposure'ın bir kısmını dahili tutabilir ya da bir LP'ye gönderebilir.
Dealing masası
Bir dealing ekibi ve bir risk engine; fiyatlamayı ve risk yönetimini destekler.
Internalization
İşlem akışının bir kısmı dahili olarak karşılanır ve dış piyasaya yönlendirilmez.
Risk yönetimi
Toplam pozisyon riski, exposure seviyesinde kontrol edilir ve gerektiğinde hedge edilir.
Market maker işlemleri nasıl yönetir?
Bir market maker brokerda işlem yönetim süreci genellikle birkaç katmandan oluşur:
- 1
Fiyatlama
Broker; LP fiyat feed'ine ve kendi markup politikasına göre nihai bid/ask fiyatını müşteriye gösterir.
- 2
Müşteri emrinin girişi
Müşteri emri, emir gerçekleştirme kararının verildiği brokerin risk engine'ine girer.
- 3
Risk yönetimi
Broker politikasına ve müşteri profiline bağlı olarak emir, dahili tutulabilir (B-Book) ya da bir LP'ye yönlendirilebilir (A-Book).
- 4
Toplu hedge
Dealing ekibi; riski kontrol altında tutmak için toplam exposure'ı varlık sınıfı veya sembol seviyesinde hedge eder.
Market Maker ve ECN/STP karşılaştırması
İki yaygın emir gerçekleştirme modelinin yapısal karşılaştırması:
| Kriter | Market Maker | ECN / STP |
|---|---|---|
| Emir yönlendirme yolu | Çoğunlukla dahili; risk engine kararıyla. | Doğrudan bir LP'ye veya ECN ağına. |
| Spread türü | Sabit veya değişken olabilir. | Genellikle değişken ve LP fiyatına yakın. |
| Komisyon | Çoğunlukla komisyonsuz, daha geniş spread'lerle. | Genellikle dar spread artı komisyon. |
| Broker gelir modeli | Spread + markup + dahili K/Z. | Spread + komisyon + LP üzerinde markup. |
| Çıkar çatışması hususları | Potansiyel olarak daha yüksek; ciddi uyum (compliance) ve risk yönetimi gerektirir. | Daha düşük; broker esas olarak müşteri ile piyasa arasında bir bridge'dir. |
Emir yönlendirme yolu
Market Maker: Çoğunlukla dahili; risk engine kararıyla.
ECN/STP: Doğrudan bir LP'ye veya ECN ağına.
Spread türü
Market Maker: Sabit veya değişken olabilir.
ECN/STP: Genellikle değişken ve LP fiyatına yakın.
Komisyon
Market Maker: Çoğunlukla komisyonsuz, daha geniş spread'lerle.
ECN/STP: Genellikle dar spread artı komisyon.
Broker gelir modeli
Market Maker: Spread + markup + dahili K/Z.
ECN/STP: Spread + komisyon + LP üzerinde markup.
Çıkar çatışması hususları
Market Maker: Potansiyel olarak daha yüksek; ciddi uyum (compliance) ve risk yönetimi gerektirir.
ECN/STP: Daha düşük; broker esas olarak müşteri ile piyasa arasında bir bridge'dir.
A-Book ve B-Book modelleri
Market maker emir gerçekleştirme modeli çoğu zaman A-Book ve B-Book kavramlarıyla birlikte ele alınır. Ancak market maker mutlaka B-Book ile eşdeğer değildir; birçok market maker, hem A-Book hem de B-Book'u kapsayan bir Hybrid modeli kullanır.
A-Book
Emirler veya exposure, bir LP'ye ya da dış piyasaya yönlendirilir. Broker genellikle müşterinin kâr/zararından değil, markup veya komisyondan gelir elde eder.
B-Book
Exposure, dahili defterde (internal book) tutulur. Risk açısından bakıldığında müşterinin kârı brokerin zararına, müşterinin zararı ise brokerin kârına dönüşebilir.
A-Book ve B-Book farkı sade bir dille
Market maker brokerlarının avantajları
- Normal piyasa koşullarında sabit veya daha istikrarlı spread'ler.
- Dış LP'lerin zayıf kaldığı sembollerde kesintisiz likidite.
- Düşük minimum yatırım ve basit hesaplarla bireysel (retail) erişim.
- Yeni başlayan yatırımcılar için basit bir deneyim.
Dezavantajlar ve riskler
- Dalgalı koşullarda requote veya slipaj olasılığının artması.
- Broker seviyesinde ciddi risk yönetimi ve uyum (compliance) ihtiyacı.
- B-Book durumunda potansiyel çıkar çatışması hususları.
- Bu modelde emir gerçekleştirme kalitesi brokerdan brokera büyük farklılık gösterebilir.
Tüm market makerlar kötü müdür?
Hayır. Market maker, forex sektöründe kabul görmüş bir emir gerçekleştirme modelidir. Bir market maker brokerin kalitesi, modelin kendisinin ötesindeki faktörlere bağlıdır:
- Regülasyon durumu ve uyum (compliance) çerçevesi.
- Fiyatlama şeffaflığı ve emir gerçekleştirme kalitesi.
- Risk yönetimi politikası ve toplu hedge.
- Operasyonel geçmiş ve destek kalitesi.
- Müşteri fonları için ayrı hesap (segregated account) kullanımı.
Likidite ve LP'lerin rolü
Bir market maker broker bile bir veya daha fazla LP'ye bağlantıya ihtiyaç duyar. Bu bağlantılar; fiyat feed'lerini almak, toplam exposure'ı hedge etmek ve emirlerin bir kısmını A-Book modunda gerçekleştirmek için kullanılır.
Aggregation
Daha istikrarlı bir bid/ask oluşturmak için birden fazla LP'nin fiyat feed'lerini birleştirme.
Exposure izleme
Risk engine; dahili ve dış exposure'ı gerçek zamanlı olarak izler.
Akıllı routing
Risk politikası kurallarına göre dahili gerçekleştirme veya bir LP'ye yönlendirme kararı.
Emir gerçekleştirme modeli bir araçtır, ahlaki bir yargı değil
Market maker modeli, forex sektöründe brokerin fiyatlama ve risk yönetimini dahili olarak yürüttüğü, kabul görmüş bir emir gerçekleştirme modelidir. Bu modelin değeri, yalnızca "market maker" veya "ECN" etiketine değil; risk yönetiminin, uyumun (compliance), şeffaflığın ve operasyonel geçmişin kalitesine bağlıdır.
SSS
A-Book ve B-Book
Dahili ve dış emir gerçekleştirme detaylarıyla.
Likidite sağlayıcı
Brokerin fiyatlama yapısında LP'lerin rolü.
Trading'de slipaj nedir?
Emir gerçekleştirme kalitesinin göstergesi olarak slipaj.
Spread nasıl hesaplanır
Spread maliyeti ve emir gerçekleştirme modeliyle ilişkisi.
MetaManager
Kullanıcı ve hesap yönetimi için MT5 aracı.
Forex dealer eğitimi
Dealing ekibi ve risk yönetimi eğitimi.
Broker emir gerçekleştirme modelinin tasarımı
Broker emir gerçekleştirme altyapısını tasarlıyorsanız, BrokerLauncher'daki likidite, MetaManager, dealer eğitimi ve regülasyon hizmetlerini inceleyin.
